13 Aralık’ta başlayacak 9. Hangi İnsan Hakları? Film Festivali’nin bu seneki programında “Evimiz Neresi?” ve “Filistin” bölümleri öne çıkıyor. Beş günde 40’a yakın filmin gösterileceği festivalde, haklarımıza dair bir dizi bulıuşma da gerçekleşecek.

Bu sene 9. kez gerçekleşen Hangi İnsan Hakları? Film Festivali dünyanın pek çok köşesinden hak ihlal ve mücadelelerini konu alan filmleri, uluslararası konukları, güncel meselelere dair forum ve söyleşi etkinlikleri ile 13-17 Aralık’ta İstanbul’da dört mekâna yayılan, bir kısmı Diyarbakır ve Van’a da uğrayan dopdolu bir program sunuyor.

Ana teması “Evimiz Neresi?” sorusu etrafında şekillenen festival, Balfour Deklarasyonu’nun 100. yılı vesilesiyle Filistin filmlerine de özel bir bölüm ayırıyor. Programda ayrıca dünyadaki ve Türkiye’deki sıcak gelişmeleri gündeme getiren Çevre Hakları, Türkiye Nereye?, Kadın Hakları, Queer Filmler gibi bölümler de yer alıyor.

Barınma hakkı

Documentarist ekibinin düzenlediği ve geçmiş yıllarda kadın, çocuk, cezaevi, yaşam hakkı, direniş, işçiler, mülteciler ve temel hakları gibi temalara odaklanan Hangi İnsan Hakları? Film Festivali, 9. yılında ‘barınma hakkı’nı öne çıkarıyor. Yerinden edilme, mültecilik ve sürgün hikâyelerinin toplandığı “Evimiz Neresi” bölümünün öne çıkan filmleri arasında, Beyrut’ta yüksek binalarda çalışan Suriyeli inşaat işçilerinin anlatıldığı ve birçok festivalden ödüllerle dönen Çimentonun Tadı (Taste of Cement, Ziad Khaltoum) yer alıyor.

Çimentonun Tadı

Lübnan’daki Ermeni bir ailenin Türkiye’ye uzanan tarihini şiirsel bir yaklaşımla ele alan Coğrafyalar (Geographies, Chaghig Arzoumanian), Iraklı bir sıhhıyecinin tanıklıklarını aktaran Sığınacak Yer Yok (Nowhere to Hide, Zaradasht Ahmed), Kobane’de İŞİD’e karşı verilen mücadeleyi bir radyo istasyonu üzerinden anlatan ve Documentarist’te bu yılki Yeni Yetenek Ödülü’nün sahibi olan Radyo Kobane (Radio Kobanî, Reber Dosky) ve Kazım Öz’ün son fimi Zer de bu bölümde seyirciyle buluşacak yapıtlar arasında.

Coğrafyalar

Animasyon tekniğiyle çekilmiş üç kısa belgesel yine bu bölümün konuğu olacak: Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) örgütü tarafından gerçekleştirilen Boğulduğum İçin Üzgünüm (Sorry I Drowned), Sinem Sakaoğlu’nun Suriye bir çocuğu anlattığı Hediye (Hadia) ve Nesli Özalp Tuncer’in mübadele öyküsü Dönüş.

Filistin: Bir Halkın Öyküsü

9. Hangi İnsan Hakları? Film Festivali şu günlerde yeniden tartışma gündemine oturan Filistin’e de özel bir yer ayırıyor. “Filistin: Balfour Deklarasyonu’nun 100. Yılı” başlıklı bölümde, Filistinlilerin acılı tarihi üzerine yapılmış en önemli filmlerden ikisi gösterilecek: Kais al-Zubaidi’nin 1984 tarihli Filistin: Bir Halkın Öyküsü (Palestine, a People’s Record, 1984) ve Jean-Luc Godard’ın başını çektiği ekip tarafından 1976’da yapılan Burada ve Başka Yerde (Ici et Ailleurs).

Gazze’ye dair Bir Dakika (One Minute, Dina Naser) adlı kısa film ile Filistin’in kayıp görsel arşivini konu alan Kadraj Dışı Namıdiğer Zafere Kadar Devrim (Off Frame AKA Revolution Until Victory, Mohanad Yaqubi) adlı filmler de bu bölümde. Festival kapsamında 13 Aralık’ta BDS Türkiye gönüllüleri tarafından Balfour Deklarasyonu ve BDS Hareketi başlıklı bir de sunum gerçekleştirilecek.

Tempestad

Kadın Hakları bölümünde El Salvadorlu usta belgeselci Tatiana Huezo’nun son filmi olan ve yakın dönemde yapılmış en etkileyici belgeseller arasından sayılan Tempestad ile İran’ın güneyinde ekmeğini taştan çıkaran bir kadının anlatıldığı Kaya‘nın (The Rock, Hamid Jafari) yanı sıra Türkiye’den de üç kısa film yer alıyor: 2013 yılında tanıdığı bir erkek tarafından öldürülen 228 kadından birinin ibret verici davasının anlatıldığı 228 (Deniz Şengül-Mazhar Yıldız), ev işçilerinin görünmezliğini işleyen Kot Farkı (Ayris Alptekin) ve iki genç kadının dans aşkını konu alan Sulukule Aşkım (Azra Deniz Okyay).

Quo Vadis, Türkiye?

Türkiye’nin içinden geçtiği zorlu dönemi ele alan filmler ise “Türkiye Nereye” (Quo Vadis, Türkey) başlıklı bölümde toplanıyor.

Uçurumun Kıyısında Türkiye (İmre Azem), Bir Şehrin KHK’sı (Özen Meral Uç), Hakikatin Gücü (KESK Haber-Sen ve KESK İstanbul Kadın Meclisi Kolektif Çalışması), Elif (Emre Kanlıoğlu, Elif Ergezen), 50/D’yi Bal Eyledik (A. Deniz Morva Kablamacı), Dönüş (Valeria Mazzucchi)…

Çevre hakkı bölümünde ise Bitkibilimci (The Botanist, Maude Plante Husaruk-Maxime Lacoste Lebuis), La Pesca (Pablo Alvarez Mesa, Fernando Lopez Escriva), Başka (Nesime Karateke), Lüfer (Mert Gökalp), Zeytini Öldürmesinler (Nejla Osseiran) adlı filmler seyirciyle buluşacak.

Çeşitli ülkelerden benzer deneyimlerin paylaşıldığı Queer Filmler bölümünde yer alan Gayet Normal Biri‘nin (Just a Normal Person, Malin Björkman-Widell) ana karakteri Sam’in annesi, Türkiye’deki LGBTİ+ bireylerinin anneleriyle buluşmak üzere festivale konuk olacak ve İki Ülke İki Anne başlıklı söyleşiye katılacak. Bu bölümde ayrıca gösterimleri engellenen KuirFest’le bir dayanışma etkinliği de düzenlenecek.

Festivalin ağırlayacağı uluslararası konuklar arasında Hollanda’dan Reber Dosky, Lübnan’dan Chaghig Arzoumanian, Norveç’ten Zaradasht Ahmed, İsveç’ten Marit Camilla Gisslow, Sınır Tanımayan Doktorlar’ın (MSF) Beyrut ekibinden Yazan Al-Saadi ve David Habchy yer alıyor.

Avrupa’nın en önemli insan hakları festivali Movies That Matter başta olmak üzere İsveç Konsolosluğu ve Norveç Elçiliği’nin desteği, birçok kurumun işbirliği ile gerçekleşen 9. Hangi İnsan Hakları? Film Festivali 15-17 Aralık‘ta İHD Diyarbakır şubesinin desteği ve işbirliğiyle Diyarbakır’a, 23-24 Aralık‘ta ise Van’a uğrayacak.

Tamamı ücretsiz olan gösterimler ve etkinlikler İstanbul Beyoğlu’nda Aynalı Geçit, Bitiyatro, Mezopotamya Sinema ve Tütün Deposu’nda gerçekleşecek.

Ana görsel: Burada ve Başka Yerde (Ici et Ailleurs) filminden.